એક સ્લિટ વડે થતું વિવર્તન સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ,એકવર્ણી પ્રકાશના ઉદગમને બહિર્ગોળ લેન્સના મુખ્ય કેન્દ્ર પર રાખવાથી,તેમાંથી બહાર આવતા પ્રકાશના કિરણો સમાંતર બને છે અને સમતલ તરંગ અગ્ર $LN$ સ્લિટ પર આપાત થાય છે.
હાઈગેન્સના સિદ્ધાંત મુજબ,સ્લિટ પરના સમતલ તરંગ અગ્રનો દરેક બિંદુ સ્વતંત્ર ગૌણ ઉદગમ તરીકે વર્તે છે અને તેમાંથી ગૌણ ગોલીય તરંગો ઉત્સર્જિત થાય છે. જ્યારે આ તરંગો સ્લિટમાંથી બહાર આવે છે,ત્યારે તેઓ એકબીજા સાથે વ્યતિકરણ અનુભવે છે. આના પરિણામે સહાયક અને વિનાશક વ્યતિકરણ રચાય છે.
પરિણામે,બીજા બહિર્ગોળ લેન્સના કેન્દ્ર પર મૂકેલા પડદા પર પ્રકાશિત અને અપ્રકાશિત બિંદુઓ (શલાકાઓ) મળે છે,જે આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે.

Explore More

Similar Questions

$6000 \text{ Å}$ તરંગલંબાઈ ધરાવતો એકવર્ણી પ્રકાશ $0.01 \text{ mm}$ પહોળાઈની એક સ્લિટ પર આપાત થાય છે. જો વિવર્તન ભાત $20 \text{ cm}$ કેન્દ્રલંબાઈ ધરાવતા બહિર્ગોળ લેન્સના કેન્દ્ર પર રચાય, તો મધ્યસ્થ અધિક્તમની રેખીય પહોળાઈ કેટલી હશે ($\text{ mm}$ માં)?

વિવર્તન જોવા માટે ફિલ્મની જાડાઈ કેટલા ક્રમની હોવી જોઈએ?

એક સ્લિટ દ્વારા થતા ફ્રોનહોફર વિવર્તનમાં,$n$ માં ક્રમના ન્યૂનત્તમ માટે પથ તફાવત શોધો.

દ્વિ-સ્લિટ પ્રયોગમાં,બે સ્લિટો $1\, mm$ દૂર છે અને પડદો $1\, m$ દૂર રાખવામાં આવ્યો છે. $500\, nm$ તરંગલંબાઇ ધરાવતા એકવર્ણી પ્રકાશનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. સિંગલ સ્લિટ પેટર્નના મધ્યસ્થ અધિકતમની અંદર દ્વિ-સ્લિટ પેટર્નના દસ અધિકતમ મેળવવા માટે દરેક સ્લિટની પહોળાઈ કેટલી હશે? .......$mm$

ઝડપથી ગતિ કરતા ઇલેક્ટ્રોનનો સમાંતર કિરણપુંજ એક સાંકડી સ્લિટ પર લંબરૂપે આપાત થાય છે. સ્લિટથી દૂર એક પડદો રાખવામાં આવ્યો છે. જો ઇલેક્ટ્રોનની ઝડપ વધારવામાં આવે,તો નીચેનામાંથી કયું વિધાન $CORRECT$ છે?

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo